Verjaring van rechtsvorderingen en de klachtplicht


MAAK Advocaten adviseert ondernemers over het thema verjaring. Vorderingen kunnen lange tijd niet worden ingelost en op een zeker moment verjaren. De voorfase is dat u als ondernemer tijdig ‘klaagt’ wanneer u ontevreden bent over een geleverde prestatie. Denk bijvoorbeeld aan een machine of productielijn die niet goed functioneert, een levering van goederen die beschadigd zijn, maar ook wanneer u verkeerd bent geadviseerd. Binnen de maakindustrie stuiten wij als advocaten aansprakelijkheidsrecht vaker op het thema verjaring.

ADVOCAAT OVER VERJARING

Bent u zich ervan bewust dat rechtsvorderingen kunnen verjaren of dat uw rechten kunnen vervallen? Deze blog geeft praktische tips voor zowel de ondernemer die zich reeds bewust is van mogelijke verjaring of verlies van rechten, als de ondernemer die (n)ooit van het begrip ‘verjaring’ of ‘klachtplicht’ heeft gehoord.

Het is ook mogelijk dat een rechtsvordering nog niet is verjaard, maar dat je als schuldeiser toch je rechten verliest. In dat geval kun je, net als bij verjaring, geen vordering met succes meer instellen bij de rechter. Dit is bijvoorbeeld het geval als je niet op tijd hebt geklaagd én de andere partij daarmee in zijn of haar (rechts)positie wordt geschaad. Dit wordt ook de klachtplicht genoemd.Neem contact met ons op

VERJARING VAN EEN RECHTSVORDERING: WAT HOUDT HET IN?

Verjaring van een rechtsvordering houdt kortweg in dat een vordering op een schuldenaar niet meer bij de rechter kan worden ingesteld. Verjaringstermijnen lopen doorgaans uiteen van 5 tot 20 jaar, afhankelijk van de vordering. Het is belangrijk te (laten) controleren welke termijn geldt en hoe kan worden voorkomen dat u uw rechten verspeelt. Denk bijvoorbeeld aan het sturen van een zogenoemde stuitingsbrief. De verjaring van een rechtsvordering tot nakoming van een verbintenis kan namelijk worden ‘gestuit’ door een schriftelijke aanmaning of mededeling waarin de schuldeiser zich ondubbelzinnig zijn recht op nakoming voorbehoudt. Zo’n schriftelijke mededeling — die ook in een overeenkomst opgenomen kan zijn — moet het doel hebben van een voldoende duidelijke waarschuwing aan de schuldenaar, zodat hij er, ook na het verstrijken van de verjaringstermijn, mee rekening kan houden dat hij de beschikking houdt over zijn gegevens en bewijsmateriaal. Dat laatste zal dan nodig zijn dat hij zich behoorlijk kan verweren, mocht dat nodig zijn. Volgens onze advocaat verbintenissenrecht wordt vaker over het hoofd gezien dat  een verjaarde rechtsvordering  nog niet betekent dat de vordering op een later moment niet aan deze schuldenaar kan worden tegengeworpen. In principe (dus op enkele uitzonderingen na) kun je na verjaring van een vordering op een derde partij namelijk nog wel een beroep op verrekening of opschorting doen. Mocht deze derde partij op een later moment een vordering instellen, dan kan als verweer worden gevoerd dat die vordering al door verrekening teniet is gegaan.

VERJARING, EEN (VERSIMPELD) VOORBEELD:

 A heeft goederen geleverd aan B.
 A stuurt een factuur die uiterlijk op 1 maart 2013 door B moet worden voldaan.
 B betaalt de factuur niet.
 5 jaar later is de vordering van A op B op grond van de factuur verjaard.
 B stelt vast dat zij schade heeft geleden en dat A hiervoor aansprakelijk is.
 B start een gerechtelijke procedure, en vordert schadevergoeding van A.
 A voert verweer: ‘de vordering op grond van schadevergoeding is verrekend met de openstaande factuur die jij onbetaald hebt gelaten’.

VERJARING EN STUITING VAN DE VERJARING

De verjaring van een rechtsvordering kan worden verlegd naar de toekomst. Dit noemen we het stuiten van verjaring.Stuiting kan plaatsvinden door bijvoorbeeld een schriftelijke aanmaning of het starten van een gerechtelijke procedure. De bedoeling van de schriftelijke aanmaning of mededeling is, dat hiervan een voldoende duidelijke waarschuwing aan de schuldenaar uitgaat om er rekening mee te houden dat hij ook na het verstrijken van de verjaringstermijn de beschikking houdt over zijn gegevens en bewijsmateriaal, opdat hij zich tegen een dan mogelijkerwijs nog door de schuldenaar ingestelde vordering behoorlijk kan verweren.

Als A uit het bovenstaande voorbeeld binnen 5 jaar (na 1 maart 2013) een schriftelijke aanmaning aan B had gezonden, dan was de verjaring met 5 jaar gestuit. Het gevolg hiervan is dat A vanaf die schriftelijke aanmaning dus nog 5 jaar de tijd heeft om deze rechtsvordering bij de rechter in te stellen. De termijn begint opnieuw te lopen.

In tegenstelling tot het geval is bij verjaring, kan een vervaltermijn niet worden gestuit. Vervaltermijnen zijn opgenomen in de wet, maar kunnen ook contractueel overeen worden gekomen.

KLACHTPLICHT ≠ VERJARING

In de wet is een algemene klachtplicht vastgelegd.De schuldeiser die een gebrekkige prestatie ontvangt, zoals een geleverd gebrekkig product, een niet goed functionerende productielijn, maar ook verkeerde dienstverlening, dient daartegen binnen een redelijke termijn te protesteren, op straffe van verval van alle bevoegdheden. Dit is erg verstrekkend. De achtergrond van het artikel is bescherming van de schuldenaar tegen te late en daardoor moeilijk te betwisten klachten, doordat hij erop mag rekenen dat de schuldeiser met bekwame spoed onderzoekt of de prestatie aan de verbintenis beantwoordt en, indien dit niet het geval blijkt te zijn, zulks, eveneens met spoed, aan de schuldenaar meedeelt.

Het is daarom dan ook altijd aan te raden zo snel mogelijk bij een derde partij te klagen of te protesteren tegen een gebrekkige prestatie. Doe je dit niet, dan kan het zijn dat je rechten zijn ‘verwerkt’.

Vergeet niet bij een gebrekkige prestatie van een schuldenaar direct te klagen. Ga verder ook altijd na welke verjaringstermijn in dit specifieke geval wordt gehanteerd. Mocht het nodig zijn om de rechtsvordering te stuiten, zorg dan dat je eerst juridisch advies inwint van een specialist op dat specifieke gebied. Ondanks het feit dat verjaring fatale gevolgen heeft, wordt de verjaringstermijn – of het moment waarop de termijn gaat lopen – nog vaak onjuist vastgesteld.

ADVOCAAT VERBINTENISSENRECHT NODIG?

MAAK Advocaten is gespecialiseerd in het Nederlandse contracten- en aansprakelijkheidsrecht. Heeft u een tamelijk oude vordering of wordt deze tegen u ingesteld? Wij brengen graag uw positie in beeld. We controleren met u of de vordering hout snijdt en of er handelingen nodig zijn om uw rechten veilig te stellen, zoals het opstellen van een stuitingsbrief.

nv-author-image

Remko Roosjen

Remko Roosjen is als advocaat / partner contractenrecht verbonden aan MAAK Advocaten. Een belangrijk deel van zijn werk ziet op het adviseren en procederen over commerciële overeenkomsten. Remko treedt op voor zowel fabrikanten, distributeurs, resellers en internationaal opererende handelspartijen. Remko is een bevlogen advocaat die snel schakelt.