Wat kun je doen tegen een verstekvonnis?

Reageer je niet op een dagvaarding, dan kan de rechter verstek verlenen (artikel 139 Rv). Tegen dat verstekvonnis doe je verzet bij dezelfde rechter. Dat moet meestal binnen vier weken nadat het vonnis aan jou in persoon is betekend, of nadat uit jouw handelen blijkt dat je het vonnis kent (artikel 143 Rv). Hoger beroep is meestal uitgesloten (artikel 335 Rv).

Tegen een verstekvonnis moet meestal geen hoger beroep, maar verzet worden ingesteld. Dit betekent dat de zaak opnieuw wordt behandeld bij dezelfde rechterlijke instantie, maar dan met wederhoor. Correct ingesteld verzet heropent de procedure en biedt de veroordeelde partij alsnog de kans om zich te verdedigen.

In deze blog leggen onze Amsterdamse advocaten procesrecht uit wat verstek inhoudt, wat de gevolgen van een verstekvonnis zijn en hoe je effectief verzet kunt instellen. Belangrijk is dat er termijnen lopen waar acht op moet worden geslagen en dat het verstandig is om snel te schakelen.

Waar is het verstekvonnis in de wet geregeld?

Het verstekvonnis is geregeld in het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering (Rv), vooral in artikel 139 Rv. De rechter verleent verstek als de gedaagde niet verschijnt op de eerste of een later bepaalde roldatum, geen advocaat stelt waar dat verplicht is, of het griffierecht niet op tijd betaalt terwijl dat in de dagvaarding was aangezegd. Daarnaast moeten de voorgeschreven termijnen en formaliteiten in acht zijn genomen. De rechter wijst de vordering dan toe, tenzij die hem onrechtmatig of ongegrond voorkomt. Verschijnt bij meer gedaagden er ten minste één, dan gaat de zaak tegen de verschenen gedaagden gewoon door en volgt één vonnis dat als vonnis op tegenspraak geldt (artikel 140 Rv).

Andere relevante wetsartikelen met betrekking tot verstekvonnis en verzet zijn:

1. Artikel 143 lid 1 Rv: de gedaagde die bij verstek is veroordeeld, kan verzet doen.
2. Artikel 143 lid 2 en 3 Rv: de verzettermijn is vier weken na betekening van het vonnis aan de veroordeelde in persoon of na een daad van de veroordeelde waaruit noodzakelijk volgt dat hij het vonnis kent. Heeft hij dan geen bekende woonplaats in Nederland, maar wel een bekende woonplaats in het buitenland, dan is de termijn acht weken. In andere gevallen begint de termijn op de dag waarop het vonnis ten uitvoer is gelegd.
3. Artikel 142 Rv: zolang er nog geen eindvonnis is, kan de gedaagde alsnog verschijnen of het griffierecht betalen; de gevolgen van het verstek vervallen dan, behalve voor de kosten.
4. Artikel 146 Rv en artikel 147 Rv: eisen aan de verzetdagvaarding en het verloop van de verzetprocedure.

Deze wettelijke regelingen zorgen ervoor dat er voldoende zekerheden zijn ingebouwd voor de gedaagde partij, maar vereisen wel dat er tijdig actie wordt ondernomen vanwege de korte termijnen. Dit betekent dat het belangrijk is om na ontvangst van een verstekvonnis direct juridische hulp in te schakelen.

Wat gebeurt er als een gedaagde niet verschijnt?

Een dagvaarding is een officiële oproep om voor de rechter te verschijnen. Als de gedaagde niet op tijd verschijnt of niet correct vertegenwoordigd wordt (bijvoorbeeld zonder advocaat wanneer dit verplicht is), toetst de rechter of aan alle formele eisen is voldaan. Is dat het geval? Dan verleent de rechter verstek. Dit betekent dat de vordering van de eiser in principe wordt toegewezen, tenzij deze onrechtmatig of ongegrond wordt geacht.

In veel gevallen wordt een gedaagde bij verstek veroordeeld zonder dat hij zich bewust is van de juridische gevolgen. Dit kan verstrekkende gevolgen hebben, zeker als er sprake is van een hoge financiële claim of een executoriale titel. Daarom is het van belang om bij twijfel altijd juridisch advies in te winnen zodra een dagvaarding wordt ontvangen.

Wat is een verstekvonnis precies?

Een verstekvonnis is een uitspraak van de rechter op basis van de eis van de tegenpartij, zonder dat de gedaagde verweer heeft gevoerd. De rechter wijst de vordering toe, tenzij die hem onrechtmatig of ongegrond voorkomt (artikel 139 Rv). In de praktijk is die toets beperkt: de rechter kan alleen rekening houden met de feiten die hij kent. Wel beoordeelt hij bij ontbinding van een huurovereenkomst van woonruimte ook bij verstek of de tekortkoming zwaar genoeg weegt (HR 28 september 2018, ECLI:NL:HR:2018:1810, rov. 3.9).

Belangrijke kenmerken van een verstekvonnis:

• Uitvoerbaar bij voorraad: de eiser kan de rechter vragen het vonnis uitvoerbaar bij voorraad te verklaren (artikel 233 Rv). Dan mag de eiser het vonnis direct laten uitvoeren, ook als je verzet doet. Zonder die verklaring schorst tijdig verzet de tenuitvoerlegging (artikel 145 Rv).
• Geen hoger beroep: tegen een veroordeling bij verstek staat geen hoger beroep open, maar verzet. Gaat de oorspronkelijke eiser zelf in hoger beroep, dan kun je daar al je verweren voeren (artikel 335 lid 1 Rv). Bij meer gedaagden, als het vonnis op tegenspraak geldt, kun je wel in hoger beroep, mits je eerst aan het vonnis voldoet tegen het stellen van zekerheid (artikel 335 lid 2 Rv).

Dit laatste aspect is doorslaggevend: veel mensen denken ten onrechte dat hoger beroep de juiste weg is, terwijl verzet de juiste procedure is om het verstekvonnis ongedaan te maken.

Hoe werkt een verzetprocedure?

Een verzetprocedure biedt de mogelijkheid om alsnog verweer te voeren tegen het verstekvonnis. Dit verloopt via de volgende stappen:

1. Verzetdagvaarding: de gedaagde (nu ‘eiser in verzet’) laat de oorspronkelijke eiser door een deurwaarder dagvaarden. De verzetdagvaarding moet voldoen aan de eisen van artikel 146 Rv.
2. Behandeling door dezelfde rechtbank: door het verzet wordt de instantie heropend en behandelt dezelfde rechtbank of kantonrechter de zaak inhoudelijk (artikel 147 lid 1 Rv).
3. Conclusie van antwoord: de verzetdagvaarding geldt als conclusie van antwoord (artikel 147 lid 1 Rv). Zet er dus al je verweer in. Betaal ook op tijd het griffierecht; anders bekrachtigt de rechter het verstekvonnis (artikel 147 lid 2 en 3 Rv).
4. Mogelijke tegeneis: je kunt in verzet ook een eis in reconventie (tegenvordering) instellen. Die vermeld je met de gronden in de verzetdagvaarding (artikel 146 lid 2 Rv).

Waarom is snelheid wezenlijk bij verzet?

De wet stelt strikte termijnen voor verzet. Ben je te laat, dan verklaart de rechter je niet-ontvankelijk en blijft het verstekvonnis in stand. Heb je in het vonnis berust, bijvoorbeeld door uitdrukkelijk te verklaren dat je het accepteert, dan kun je ook geen verzet meer doen (artikel 143 lid 4 Rv).

Wanneer begint de verzettermijn te lopen?

1. Vanaf betekening van het vonnis in persoon: Zodra de deurwaarder het vonnis persoonlijk aan de veroordeelde partij overhandigt, start de termijn van vier weken.
2. Vanaf een daad van bekendheid: zodra je iets doet waaruit noodzakelijk volgt dat je het vonnis of de begonnen tenuitvoerlegging kent, loopt de termijn van vier weken (artikel 143 lid 2 Rv).
3. Vanaf de tenuitvoerlegging: is het vonnis niet aan jou in persoon betekend en heb je geen daad van bekendheid gepleegd, dan begint de termijn op de dag waarop het vonnis ten uitvoer is gelegd (artikel 143 lid 3 Rv). Volgens artikel 144 Rv is dat bijvoorbeeld na de executieverkoop, na de (eerste) uitbetaling bij derdenbeslag of na de ontruiming.

Welke verzettermijn geldt als je buiten Nederland woont?

• Acht weken: als je ten tijde van de betekening of de daad van bekendheid geen bekende woonplaats of bekend verblijf in Nederland hebt, maar wel een bekende woonplaats of bekend verblijf in het buitenland (artikel 143 lid 2 Rv).
• Geen betekening in persoon en geen daad van bekendheid: dan begint de termijn pas op de dag waarop het vonnis ten uitvoer is gelegd (artikel 143 lid 3 Rv). Dat speelt vooral als je verblijfplaats onbekend is.

Wanneer is verzet niet mogelijk?

Verzet tegen een verstekvonnis bestaat alleen in dagvaardingsprocedures. In verzoekschriftprocedures, zoals een alimentatiezaak, wordt geen verstek verleend; daar staat tegen de eindbeschikking in het algemeen hoger beroep open (artikel 358 Rv). Het faillissementsrecht heeft wel een eigen verzet: ben je failliet verklaard zonder dat je bent gehoord, dan kun je binnen veertien dagen verzet doen (artikel 8 lid 2 Faillissementswet). Andere schuldeisers en belanghebbenden hebben daarvoor acht dagen (artikel 10 Faillissementswet).

Wat moet je doen bij een verstekvonnis?

1. Handel snel: De termijnen voor verzet zijn kort en onverbiddelijk.
2. Raadpleeg direct een advocaat: Een specialist in procesrecht kan beoordelen of verzet kans van slagen heeft en de juiste strategie bepalen.
3. Voorkom verstek: Zorg ervoor dat je altijd tijdig reageert op een dagvaarding en juridisch advies inwint.
4. Controleer de betekening: Soms is een verstekvonnis onterecht omdat de betekening niet correct heeft plaatsgevonden.

Veelgestelde vragen over verstek en verzet

Hoe lang heb je om verzet te doen tegen een verstekvonnis?

In de regel vier weken. De termijn begint nadat het vonnis aan jou in persoon is betekend of nadat je iets hebt gedaan waaruit noodzakelijk volgt dat je het vonnis kent. Heb je op dat moment geen bekende woonplaats in Nederland, maar wel een bekende woonplaats in het buitenland, dan is het acht weken. Anders begint de termijn op de dag van de tenuitvoerlegging (artikel 143 lid 2 en 3 Rv).

Kun je hoger beroep instellen tegen een verstekvonnis?

In de regel niet: tegen een veroordeling bij verstek staat verzet open, geen hoger beroep. Gaat de oorspronkelijke eiser in hoger beroep, dan kun je daar al je verweren voeren, maar dan vervalt het verzet (artikel 335 lid 1 Rv).

Schorst verzet de executie van het verstekvonnis?

Ja, als het verzet op tijd en op de juiste wijze is gedaan, tenzij het vonnis uitvoerbaar bij voorraad is verklaard (artikel 145 Rv). In dat geval mag de eiser het vonnis ondanks het verzet laten uitvoeren.

Kun je verstek nog herstellen voordat er vonnis is?

Ja. Zolang de rechter nog geen eindvonnis heeft gewezen, kun je alsnog in het geding verschijnen of het griffierecht betalen. De gevolgen van het verstek vervallen dan, alleen de kosten daarvan blijven voor jouw rekening (artikel 142 Rv).

Wat moet er in een verzetdagvaarding staan?

De verzetdagvaarding moet aan de gewone eisen voor een dagvaarding voldoen (artikel 146 lid 1 Rv). Zij geldt als conclusie van antwoord, dus je zet er al je verweer in (artikel 147 lid 1 Rv). Wil je een tegenvordering instellen, dan vermeld je die met de gronden (artikel 146 lid 2 Rv).

Primaire bronnen

• Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering: artikel 139, 140, 142, 143, 144, 145, 146, 147, 233, 335 en 358
• Faillissementswet: artikel 8 en 10
• HR 28 september 2018, ECLI:NL:HR:2018:1810 (beoordeling ontbinding huur, ook bij verstek)

Advocatenkantoor in Amsterdam gespecialiseerd in verstek en verzet

Een verstekvonnis kan verstrekkende gevolgen hebben, maar verzet biedt een tweede kans op verweer. Door snel en adequaat te handelen, kun je voorkomen dat een ongunstig vonnis definitief wordt. Heb je een verstekvonnis ontvangen? MAAK Advocaten behartigt dan graag je belangen en onze advocaten hebben de kennis en ervaring die je zoekt.

Door cliënten worden we aanbevolen vanwege onze daadkrachtige, to-the-point en praktische oplossingen. Voor al je vragen rondom verstekvonnissen en verzet staan we je dan ook graag bij met advies en juridische ondersteuning. Onze ervaren advocaat commercial law, Remko Roosjen, sta je graag als eerste te woord en hij bespreekt met je de zaak en de uitdagingen die voorliggen.

Heb je een andere juridische vraag, dan kunnen onze advocaten in Amsterdam je mogelijk ook ondersteunen, of aan een geschikte partner doorverwijzen. Je belang staat bij ons te allen tijde voorop en we zoeken graag naar praktische oplossingen en snel resultaat. Neem contact op met onze advocaat contractenrecht in Amsterdam en ontdek je mogelijkheden.

+31 (0)20 – 210 31 38

De juridische informatie in deze blog is uitsluitend bedoeld voor algemene informatieve doeleinden, en geen juridisch advies door een advocaat. Hoewel wij als Nederlands advocatenkantoor in Amsterdam streven naar nauwkeurigheid en actualiteit van de verstrekte juridische informatie, kunnen onze advocaten niet garanderen dat alle informatie volledig, juist of actueel is en accepteren wij geen aansprakelijkheid. Voor persoonlijk juridisch advies, raadpleeg altijd een bevoegde juridische professional, zoals onze advocaten.