De NVWA houdt toezicht op voedselveiligheid, productveiligheid, dierenwelzijn en plantgezondheid, en kan bij een overtreding een waarschuwing, een last onder dwangsom, een bestuurlijke boete of een stillegging opleggen. Fabrikanten, importeurs en levensmiddelenbedrijven krijgen hiermee te maken zodra een inspecteur langskomt. Laat je zienswijze opstellen voordat het besluit valt.
Hoe houdt de NVWA toezicht?
De handhaving door de NVWA kan op verschillende manieren. Zo wordt het toezicht van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) wordt gekenmerkt door een risicogerichte en kennisgedreven aanpak. Dit artikel geeft inzicht in de principes die ten grondslag liggen aan het toezicht van de NVWA en benadrukt het belang van een evenwichtige benadering: “zacht waar het kan, hard waar het moet“. Ondernemers die hun verantwoordelijkheid nemen, kunnen rekenen op een deskundige gesprekspartner in de NVWA. Voor diegenen die de regels niet naleven, neemt de NVWA daarentegen krachtige maatregelen. Tijdens inspecties treedt de NVWA direct op bij het constateren van misstanden of (mogelijke) veiligheidsrisico’s. Ons advocatenkantoor heeft een aantal Product Compliance specialisten die zich als advocaat bezighouden met alle zaken die spelen rondom de toezichthouder, de handhaving door de NVWA in het bijzonder. Denk aan het voeren van overleggen met de NVWA, of het opkomen tegen bestuurlijke boetes van de NVWA of andere handhavingsinstrumenten. Onze NVWA Advocaat, Martin Krüger, zal ingaan op de positie van de NVWA in Nederland. Dit hangt nauw samen met iba toronto 2025.
Welke overtredingen van de Warenwet komen voor?
Overtredingen van de Warenwet zijn ingedeeld in verschillende klassen:
- Klasse A: Dit betreft ernstige fraude met voedsel. Deze overtredingen worden behandeld door de Inspectie voor de Gezondheidszorg.
- Klasse B: Hier is sprake van ernstige overtredingen die direct risico voor de gezondheid van mensen, dieren of het milieu met zich meebrengen.
- Klasse C: Dit zijn minder ernstige overtredingen, waarbij er een mogelijk risico voor gezondheid bestaat.
- Klasse D: Geringe overtredingen die nauwelijks risico’s met zich meebrengen.
Welke overtredingscategorieën onderscheidt de NVWA bij handhaving?
De NVWA classificeert overtredingen in vier klassen: klasse A voor complexe voedselfraude, klasse B voor ernstige risico’s waarbij onveilige producten worden verkocht, klasse C voor mogelijke gezondheidsrisico’s, en klasse D voor geringe overtredingen zonder noemenswaardige risico’s.
Klasse A betreft complexe fraude met voedsel, zoals het paardenvleesschandaal. Deze overtredingen worden overgedragen aan de Inlichtingen- en Opsporingsdienst (IOD) voor strafrechtelijk onderzoek. Klasse B omvat ernstige overtredingen waarbij risico bestaat voor gezondheid van mens, dier of milieu door onveilige producten. Bij deze categorie volgt binnen vier maanden een herinspectie en kan de NVWA direct bestuursdwang, dwangsommen of boetes opleggen.
Klasse C overtredingen betreffen een mogelijk risico voor de volksgezondheid. De NVWA legt hierbij een schriftelijke waarschuwing op en voert binnen vier maanden een herinspectie uit. Daarnaast kunnen bestuursrechtelijke handhavingsinstrumenten worden ingezet om de overtreding te beëindigen. Klasse D betreft geringe overtredingen zonder of met nauwelijks gezondheidsrisico. De bevindingen worden vastgelegd in een bedrijfsdossier en tijdens een volgende reguliere inspectie wordt beoordeeld of de overtreding is opgeheven.
Welk toezichtkader hanteert de NVWA?
De uitgangspunten voor het toezicht van de NVWA zijn vastgelegd in het Toezichtkader voor de NVWA. Dit kader vormt de basis waarop de NVWA haar interventiebeleid ontwikkelt. Het Toezichtkader waarborgt een consistente en transparante aanpak van het toezicht op voedsel, consumentenproducten, dierenwelzijn en natuur.
Wat houdt het aangescherpte interventiebeleid in?
Het interventiebeleid van de NVWA is gebaseerd op de aard en ernst van de overtreding. Momenteel is de NVWA bezig haar interventiebeleid verder aan te scherpen. Dit beleid bepaalt de maatregelen die de NVWA neemt om naleving af te dwingen en risico’s te beheersen. Door middel van het aangescherpte interventiebeleid streeft de NVWA naar een effectiever en doelgerichter toezicht, waarbij de bescherming van consumenten, dieren en het milieu centraal staat. Op deze wijze is de handhaving door de NVWA verbeterd.
Welke handhavingsinstrumenten heeft de NVWA?
De NVWA maakt gebruik van diverse handhavingsinstrumenten, waaronder:
- Last onder dwangsom
- Bestuursdwang
- Sluiting van een bedrijf
- Intrekken van vergunningen
- Opdracht tot goede hygiënische procedures
Voor een uitgebreider overzicht van deze instrumenten en hun implicaties kun je mijn eerdere blogs over deze onderwerpen raadplegen.
Hoe onafhankelijk oordeelt de NVWA bij handhaving?
De NVWA is een onafhankelijke toezichthouder die zich inzet voor de veiligheid van voedsel en consumentenproducten, dierenwelzijn en natuur. De handhaving door de NVWA is een instrument om op te komen tegen onrechtmatige situaties. Bij het uitvoeren van haar taken handelt de NVWA objectief en is zij onderworpen aan bestuurlijke en strafrechtelijke toetsing. Het handelen van de NVWA is gebaseerd op wet- en regelgeving. Economische, politieke of religieuze belangen spelen geen enkele rol in het toezicht van de NVWA.
Wanneer is een levensmiddel juridisch onveilig volgens Nederlandse wetgeving?
Een levensmiddel is onveilig wanneer het schadelijk is voor de gezondheid of ongeschikt voor menselijke consumptie. De beoordeling omvat normale gebruiksomstandigheden, informatie op het etiket en algemeen beschikbare consumenteninformatie over gezondheidseffecten.
Voor schadelijkheid beoordeelt de NVWA effecten op korte en lange termijn voor de gezondheid, mogelijke effecten op nakomelingen, cumulatieve toxische effecten en bijzondere fysieke gevoeligheden bij specifieke consumentengroepen zoals allergieën of intoleranties. Ongeschiktheid voor consumptie ontstaat door verontreiniging met vreemd materiaal, verrotting, kwaliteitsverlies of bederf waardoor het product onaanvaardbaar wordt voor menselijke consumptie.
Levensmiddelen omvatten alle stoffen en producten, verwerkt of onverwerkt, die bestemd zijn voor menselijke consumptie. Dit betreft grondstoffen, hulpstoffen, additieven, halffabricaten en eindproducten. Ondernemingen moeten in alle stadia van productie, verwerking en distributie controleren of levensmiddelen voldoen aan de toepasselijke wetgeving. Onveilige producten mogen niet in de handel worden gebracht.
Wat is de meldplicht voor levensmiddelenbedrijven?
Levensmiddelenbedrijven moeten onmiddellijk een GFL-melding doen via de NVWA-website wanneer een levensmiddel dat in de handel is gebracht onveilig blijkt of schadelijk kan zijn voor de menselijke gezondheid. Deze meldplicht rust op alle partijen in de keten die weten of behoren te weten dat een product onveilig is.
Volgens de Algemene Levensmiddelen Verordening geldt de meldplicht zodra een product de directe controle van het bedrijf heeft verlaten en onveilig is. Ook bij producten die mogelijk schadelijk zijn voor de gezondheid geldt de meldplicht, ongeacht of het product het bedrijf al heeft verlaten. De NVWA kan aan elke partij in de keten zelfstandig een sanctie opleggen voor het niet of niet tijdig melden van onveilige producten.
Traceerbaarheid vormt een belangrijke bouwsteen van voedselveiligheid.Deze informatie stelt de NVWA in staat om bij geconstateerde risico’s snel producten uit de handel te nemen. Bedrijven moeten hun producten adequaat etiketteren of kenmerken om traceerbaarheid te waarborgen.
Hoe werkt een recall bij voedselveiligheidsincidenten?
Een recall betekent het uit de handel nemen en eventueel terughalen van producten door de producent, gecombineerd met het informeren van consumenten. Deze verplichting rust rechtstreeks op de producent zonder dat de NVWA hiervoor een besluit hoeft te nemen. Wanneer een bedrijf weigert een recall uit te voeren, kan de NVWA dit afdwingen via een last onder dwangsom of achteraf een boete opleggen.
De term recall omvat verschillende maatregelen: stil terugroepen bij verkoopkanalen voordat het product aan consumenten is verkocht, publiekelijk waarschuwen voor onveilige producten, of daadwerkelijk terughalen van producten bij de consument. De begunstigingstermijn kan zeer kort zijn, de rechter oordeelde dat vier uur onder omstandigheden niet onredelijk kort was voor het uitvoeren van een recall.
Ondernemingen moeten zelf beoordelen of zij een product als mogelijk onveilig beschouwen. Deze beoordeling kan complex zijn, vooral bij het bepalen van de aard en ernst van de schadelijkheid. Bedrijven doen er verstandig aan procedures te hebben voor signalen over mogelijk onveilige levensmiddelen, zoals klachten van consumenten. Laat een ondernemer na consumenten te informeren over redenen voor terugroeping, dan kan de NVWA dit zelf doen met mogelijke reputatieschade. Dit hangt nauw samen met Productregelgeving & CE-Markering.
Wat zijn je rechten tijdens een inval van de NVWA?
Tijdens een onaangekondigde inspectie heb je als ondernemer specifieke rechten. Je mag je advocaat bellen en deze bij het onderzoek laten aanwezig zijn voordat je vragen beantwoordt of documenten overhandigt. Inspecteurs zijn bevoegd om bedrijfsruimtes te betreden, monsters te nemen, documenten in te zien en werknemers te ondervragen. Weiger je medewerking, dan kan de NVWA bestuursdwang toepassen. Onze advocaten behandelen ook Inval door de NVWA.
Een reguliere inspectie kan escaleren naar een strafrechtelijk onderzoek. Op dat moment gelden andere rechten zoals het zwijgrecht en het recht op rechtsbijstand voordat verklaringen worden afgelegd. Herken de overgang van bestuursrechtelijk naar strafrechtelijk onderzoek door te letten op cautiewaarschuwingen en de aanwezigheid van opsporingsambtenaren naast inspecteurs. Raadpleeg tijdig juridisch advies om te voorkomen dat je belastende verklaringen aflegt die later tegen je kunnen worden gebruikt.
De begunstigingstermijn bij een last moet lang genoeg zijn om realistisch aan de opgelegde eisen te kunnen voldoen. In de praktijk hanteert de NVWA echter zeer korte termijnen. Vind je de termijn te kort, dan kun je dit aanvechten via een voorlopige voorziening bij de bestuursrechter. Documenteer zorgvuldig welke stappen je direct na de aanschrijving onderneemt om de overtreding op te heffen. Deze documentatie kan doorslaggevend zijn in een bezwaar- of beroepsprocedure.
Neem contact op met een gespecialiseerd advocatenkantoor in bestuursrecht voor persoonlijk juridisch advies over je specifieke situatie bij handhaving door de NVWA. Tijdige juridische bijstand voorkomt vaak escalatie en verhoogt de kans op een succesvolle verdediging tegen opgelegde sancties.
Wanneer legt de NVWA een bestuurlijke boete op?
Bij het runnen van je bedrijf is het belangrijk om op de hoogte te zijn van de handhavingspraktijken met betrekking tot bestuurlijke boetes. Stel dat er een inspecteur van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) bij je bedrijf langskomt en een overtreding constateert. Wat gebeurt er dan precies bij de handhaving door de NVWA? Welke stappen volgt de NVWA in het handhavingsproces? En wat zijn je rechten en mogelijkheden? In dit uitgebreide artikel zullen we de verschillende stappen van het handhavingsproces behandelen, beginnend bij het eerste contact met de inspecteur tot aan het uiteindelijke besluit.
Stap 1: Bespreking van de overtreding
Zodra een inspecteur van de NVWA een overtreding constateert tijdens zijn bezoek aan je bedrijf, zal hij het gesprek met je aangaan. In deze fase zal de inspecteur de overtreding met je bespreken en je informeren over de aard en ernst ervan. Dit biedt je de gelegenheid om vragen te stellen en verduidelijking te krijgen over de geconstateerde non-conformiteit. Het is belangrijk om tijdens dit gesprek alle relevante details te bespreken en je standpunt duidelijk te maken.
Stap 2: Opstellen van het rapport van bevindingen
Na het bespreken van de overtreding zal de inspecteur een gedetailleerd rapport van bevindingen opstellen. Dit rapport bevat een beschrijving van de overtreding, inclusief alle relevante feiten en bevindingen die tijdens het inspectiebezoek zijn waargenomen. Het is van groot belang dat het rapport van bevindingen een nauwkeurige weergave is van de geconstateerde overtreding, aangezien dit document de basis vormt voor de verdere juridische beoordeling en besluitvorming.
Stap 3: Beoordeling door juridisch medewerkers van de NVWA
Nadat het rapport van bevindingen is opgesteld, wordt dit ter beoordeling voorgelegd aan de juridisch medewerkers van de NVWA. Deze deskundige juristen zullen het rapport grondig analyseren en de juridische aspecten van de overtreding beoordelen. Hierbij wordt gekeken naar de geldende wet- en regelgeving en eventuele verzachtende omstandigheden. Deze beoordeling waarborgt een objectieve en rechtvaardige afweging van de feiten voordat er verdere stappen worden genomen.
Stap 4: Voorlopige boete: Het voornemen tot het opleggen van een boete
Na de juridische beoordeling ontvang je een voorlopige boete van de NVWA, ook wel bekend als het “voornemen tot het opleggen van een boete”. In deze kennisgeving wordt de hoogte van de voorgestelde boete uiteengezet, evenals een gedetailleerde uitleg van de redenen voor de boete. Het is van groot belang dat je deze kennisgeving zorgvuldig bestudeert, aangezien dit het moment is waarop je in actie kunt komen om te reageren op de vermeende overtreding.
Stap 5: Het indienen van een zienswijze
Na ontvangst van het voornemen tot het opleggen van een boete heb je het recht om een zienswijze in te dienen binnen een vastgestelde termijn. Dit kun je samen met een advocaat opstellen. Deze zienswijze biedt je de gelegenheid om je argumenten naar voren te brengen, eventueel ondersteund door bewijsmateriaal of verzachtende omstandigheden die de boete kunnen betwisten. Het is van groot belang om een goed gestructureerde en overtuigende zienswijze in te dienen, ondersteund door relevante documentatie, om je positie in het handhavingsproces te versterken. Je advocaat kan je hierin ondersteunen en ervoor zorgen dat je het goede juridische advies krijgt om je zaak te vervolgen wanneer handhaving door de NVWA actueel wordt.
Stap 6: Het ontvangen van een definitief besluit
Na zorgvuldige overweging van je zienswijze zal de NVWA een definitief besluit nemen met betrekking tot de administratieve boete. Dit besluit is gebaseerd op alle relevante informatie, inclusief je zienswijze, ondersteunend bewijsmateriaal en de van toepassing zijnde wettelijke bepalingen. Het is belangrijk op te merken dat het definitieve besluit kan resulteren in het bevestigen, aanpassen of zelfs intrekken van de voorlopige boete, afhankelijk van de grond van je zaak. De NVWA streeft ernaar om transparantie en rechtvaardigheid te waarborgen gedurende dit proces, waarbij het proportionaliteitsbeginsel in acht wordt genomen bij het opleggen van boetes.
Waar vind je meer informatie?
Mocht je nog vragen hebben of behoefte hebben aan verdere verduidelijking, dan nodigen wij je van harte uit om contact op te nemen met het Klantcontactcentrum van de NVWA. Je kunt hen telefonisch bereiken op het nummer 0900-03 88 (gebruikelijke belkosten). Hun toegewijde team van professionals staat klaar om je te assisteren bij eventuele vragen die je hebt.
Wat betekent dit voor je onderneming?
Het NVWA-toezicht is gebaseerd op een risicogerichte en kennisgedreven aanpak, waarbij de NVWA optreedt als onafhankelijke toezichthouder. Door middel van een evenwichtige benadering, gebaseerd op objectieve beoordelingen en wet- en regelgeving, zorgt de NVWA voor een veilige en betrouwbare voedsel- en warenmarkt, dierenwelzijn en bescherming van natuurlijke hulpbronnen. Door de uitgangspunten van het NVWA-toezicht te volgen en te streven naar naleving van de geldende regelgeving, kunnen ondernemers bijdragen aan een duurzame en veilige samenleving.
Het doorgronden van de praktijk van handhaving bij bestuurlijke boetes kan een complexe aangelegenheid zijn voor ondernemers. Echter, door de verschillende stappen van het handhavingsproces te begrijpen en proactief deel te nemen, kun je effectief omgaan met vermeende overtredingen en de belangen van je bedrijf beschermen. De NVWA streeft naar de veiligheid van voedsel en consumentenproducten, de bevordering van dierenwelzijn en de bescherming van onze natuurlijke omgeving. Door de richtlijnen uiteengezet in dit artikel op te volgen, kun je met vertrouwen het handhavingsproces tegemoet treden en streven naar naleving van de geldende regelgeving in je ondernemersactiviteiten.
Wanneer schakel je een advocaat in bij een NVWA-boete?
Wil je opkomen tegen een bestuurlijke boete bij de NVWA, of inventariseren of deze voor matiging vatbaar is? Treed dan in overleg met een van onze ervaren advocaten. Als advocatenkantoor in Amsterdam, gespecialiseerd in de maakindustrie, treden wij vaak op namens ondernemers bij de NVWA en helpen we bij vragen over handhaving door de NVWA. Ook hebben wij ervaring bij andere toezichthouders, zoals de ILT en Arbeidsinspectie. We wijzen je op je positie, inventariseren de mogelijkheden en staan je bij in een procedure, wanneer dat nodig is.
