Conservatoir beslag op een IP-adres kan, als de IPv4-adressen van je schuldenaar bij RIPE NCC in Amsterdam op zijn naam staan en overdraagbaar zijn. Je hebt verlof nodig van de voorzieningenrechter, die bij dit soort rechten alleen verlof geeft als er gegronde vrees voor verduistering is (artikel 711 Rv). Laat het verzoekschrift opstellen voordat je debiteur zijn adressen kan verkopen.
Deze pagina is bedoeld voor ondernemers met een onbetaalde vordering op een internetprovider, hostingbedrijf of andere netwerkpartij, en voor bedrijven die zelf met zo’n beslag te maken krijgen. Je leest wanneer IP-adressen beslagen kunnen worden, welke rechter verlof geeft, welke stappen nodig zijn en hoe je een beslag laat opheffen. De algemene regels staan op de pagina over beslag- en executierecht.
Wat is conservatoir beslag op een IP-adres?
Conservatoir beslag is een voorlopig beslag dat je legt voordat de rechter over je vordering heeft beslist. Het bevriest de IP-adressen van je debiteur, zodat hij ze niet kan overdragen terwijl de procedure loopt. Voor het leggen ervan heb je verlof van de voorzieningenrechter nodig.
Dat verlof volgt uit artikel 700 lid 1 Rv. In het verzoekschrift vermeld je de aard van het beslag, het recht dat je inroept en het bedrag van je vordering, of het maximum daarvan (lid 2). De voorzieningenrechter beslist na summier onderzoek. Hij hoort de debiteur meestal niet vooraf, zodat die zijn vermogen niet kan wegsluizen.
Een IP-adres is het numerieke adres waarmee een apparaat of server op internet bereikbaar is. In Europa, het Midden-Oosten en delen van Centraal-Azië registreert RIPE NCC de adresblokken van zijn leden, zoals providers en hostingbedrijven. RIPE NCC heeft zijn kantoor in Amsterdam. Volgens RIPE NCC zelf zijn de laatste vrije IPv4-adressen in november 2019 toegewezen; sindsdien geldt een wachtlijst. IPv4-adresblokken zijn daardoor schaars, en een blok kan voor de houder veel waard zijn.
Kun je beslag leggen op IP-adressen van je schuldenaar?
Ja, als de registratie bij RIPE NCC een vermogensrecht van je schuldenaar is. Dat is het geval als het recht overdraagbaar is of de houder stoffelijk voordeel geeft. De wet noemt IP-adressen niet, dus je moet die kwalificatie in je verzoekschrift onderbouwen.
Rechten die overdraagbaar zijn of de rechthebbende stoffelijk voordeel verschaffen, zijn vermogensrechten (artikel 3:6 BW). RIPE NCC kent een overdrachtsprocedure waarmee de houder van een adresblok dat blok aan een ander kan overdragen. Daarmee is er een goed argument dat een geregistreerd IPv4-blok een vermogensbestanddeel is waarop je verhaal kunt nemen. Een gepubliceerde Nederlandse uitspraak die dat bevestigt, hebben wij niet gevonden. Reken dus op discussie als de debiteur zich verweert.
Voor rechten waarvan de executie niet elders in de wet is geregeld, geeft artikel 474bb Rv een vangnet: zij worden geëxecuteerd met overeenkomstige toepassing van de regels voor beslag op roerende zaken. Een conservatoir beslag volgt dezelfde voorschriften (artikel 702 lid 1 Rv). Moet het recht tegenover een derde worden uitgeoefend, zoals vermoedelijk bij een registratie bij RIPE NCC, dan moet het beslagexploot ook aan die derde worden betekend (artikel 474bb lid 3 Rv).
Let op wie de houder is. Een provider die bij RIPE NCC adresblokken heeft, kan adressen doorgeven aan klanten. Beslag treft alleen de rechten van je eigen schuldenaar. Een bedrijf dat alleen adressen van zijn provider gebruikt, is geen houder; dan ligt beslag op een bankrekening of op vorderingen vaak meer voor de hand (artikel 718 Rv).
Welke rechter geeft verlof voor beslag op IP-adressen?
Bij beslag op rechten, zoals een registratie van IP-adressen, is de voorzieningenrechter bevoegd van de woonplaats van de schuldenaar of van degene onder wie het beslag wordt gelegd. Omdat het beslag ook aan RIPE NCC in Amsterdam moet worden betekend, is verdedigbaar dat ook de rechtbank Amsterdam bevoegd is.
Dat volgt uit artikel 700 lid 1 Rv: gaat het beslag niet over zaken, dan beslist de voorzieningenrechter van de rechtbank waar de schuldenaar of de derde-beslagene woont. Zit je debiteur bijvoorbeeld in Rotterdam, dan vraag je daar verlof. Of ook de rechtbank Amsterdam bevoegd is omdat RIPE NCC daar zit, is niet in een gepubliceerde uitspraak beslist. Is je debiteur in het buitenland gevestigd, dan beoordeelt de rechter ook of hij internationaal bevoegd is. Meer over de voorwaarden voor verlof lees je bij de voorwaarden voor het leggen van beslag.
Voor IP-adressen gelden twee extra eisen. Het verlof wordt alleen verleend als je aantoont dat er gegronde vrees bestaat voor verduistering, bijvoorbeeld omdat je debiteur zijn adresblokken te koop heeft gezet of zijn bedrijf afbouwt. En het goed dat je wilt beslaan, moet in het verzoekschrift worden omschreven (artikel 711 lid 1 en 3 Rv). Noem dus de adresblokken (prefixen) zoals ze in de openbare RIPE Database staan, met de naam van de houder.
Hoe leg je conservatoir beslag op IP-adressen?
Je stelt eerst vast welke adresblokken je debiteur houdt, laat een advocaat een verzoekschrift indienen en laat na het verlof een deurwaarder het beslag leggen. Daarna start je binnen de termijn die de rechter bepaalt de procedure over je vordering.
- Vordering onderbouwen: facturen, contract, aanmaningen en de reactie van je debiteur. De rechter toetst summier of je vordering deugdelijk lijkt.
- Adresblokken vaststellen: zoek in de RIPE Database welke IPv4- en IPv6-blokken op naam van je debiteur staan.
- Verduisteringsvrees aantonen: bijvoorbeeld aanbiedingen van de blokken bij een makelaar, verplaatsing van activiteiten of een dreigend faillissement.
- Verzoekschrift indienen: met het bedrag van je vordering, de omschrijving van de blokken en de onderbouwing van de vrees (artikel 700 lid 2 en 711 lid 3 Rv).
- Beslag laten leggen: de deurwaarder betekent het beslag aan je debiteur en aan RIPE NCC (artikel 474bb lid 3 Rv), samen met het verlof en het verzoekschrift (artikel 702 lid 2 Rv).
- Hoofdzaak starten: binnen de door de rechter bepaalde termijn, die ten minste acht dagen na het beslag is.
Twijfel je of de adressen van je debiteur verhaal bieden, of hoe je de vrees voor verduistering onderbouwt? Laat ons je situatie beoordelen voordat je het verzoekschrift indient. Een advocaat geschillen en procedures van MAAK stelt het verzoekschrift op en schakelt de deurwaarder in.
Wat moet je doen nadat het beslag is gelegd?
Je moet binnen de termijn die de voorzieningenrechter heeft bepaald een eis in de hoofdzaak instellen. Doe je dat niet op tijd, dan vervalt het beslag. Die termijn is ten minste acht dagen na het beslag en kan op tijdig verzoek worden verlengd.
Dat staat in artikel 700 lid 3 Rv. Was de procedure over je vordering al aanhangig, dan geldt deze voorwaarde niet. Meer hierover lees je bij beslagleggen en de eis in de hoofdzaak.
De voorzieningenrechter kan het verlof ook afhankelijk maken van zekerheid voor de schade die het beslag kan veroorzaken (artikel 701 Rv). Houd daar rekening mee: blijkt je vordering later ongegrond, dan kun je aansprakelijk zijn voor de schade van je debiteur. Zie onterechte beslaglegging en schadevergoeding.
Hoe laat je een beslag op IP-adressen opheffen?
Je vraagt de voorzieningenrechter in kort geding het beslag op te heffen. Dat gebeurt onder meer als de vordering summierlijk ondeugdelijk blijkt, als het beslag onnodig is, of als je voldoende zekerheid stelt voor de vordering, bijvoorbeeld met een bankgarantie.
De gronden staan in artikel 705 lid 2 Rv. Ook een vormfout die op straffe van nietigheid is voorgeschreven, kan tot opheffing leiden. Bij IP-adressen ligt het verweer voor de hand dat de registratie geen vermogensrecht van de beslagene is, of dat er geen vrees voor verduistering bestond. Ben je afhankelijk van de adressen voor je dienstverlening, laat dan direct beoordelen of een opheffingskortgeding of het aanbieden van zekerheid de snelste route is. De algemene regels over een kort geding staan op een aparte pagina.
Wanneer schakel je een advocaat in bij beslag op IP-adressen?
Schakel een advocaat in zodra je merkt dat een debiteur met IP-adresblokken niet betaalt en zijn bedrijf afbouwt of zijn blokken verkoopt. Snelheid bepaalt of er nog iets te beslaan valt: een verkocht en overgedragen blok is weg.
Ook als op jouw adressen beslag is gelegd, telt elke dag. MAAK Advocaten in Amsterdam staat schuldeisers en beslagenen bij in procedures over conservatoir beslag. Neem contact op met Sander van Someren Gréve of met een van onze andere advocaten in Amsterdam. Een overzicht van andere vormen van beslag vind je bij beslag leggen.
Veelgestelde vragen over beslag op IP-adressen
Kun je beslag leggen op een IP-adres?
Ja, op IPv4- en IPv6-blokken die bij RIPE NCC op naam van je schuldenaar staan, als die registratie een vermogensrecht is. Dat is verdedigbaar omdat blokken via RIPE NCC overdraagbaar zijn (artikel 3:6 BW). De wet noemt IP-adressen niet, dus de beslagene kan dit betwisten.
Bij welke rechtbank vraag je verlof voor beslag op IP-adressen?
Bij de voorzieningenrechter van de woonplaats van je schuldenaar of van de derde onder wie je beslag legt (artikel 700 lid 1 Rv). Omdat het beslag ook aan RIPE NCC in Amsterdam moet worden betekend, is verdedigbaar dat ook de rechtbank Amsterdam bevoegd is; een uitspraak daarover is niet gepubliceerd.
Wat moet je aantonen voor verlof tot beslag op IP-adressen?
Een vordering die summierlijk deugdelijk lijkt, een omschrijving van de adresblokken en gegronde vrees voor verduistering (artikel 711 lid 1 en 3 Rv). Zonder die vrees krijg je voor dit soort rechten geen verlof.
Hoe lang blijft een conservatoir beslag op IP-adressen liggen?
Tot je vordering is voldaan of het beslag wordt opgeheven. Krijg je in de hoofdzaak een uitvoerbaar vonnis, dan gaat het beslag over in een executoriaal beslag; wordt je eis definitief afgewezen, dan vervalt het van rechtswege (artikel 704 Rv). Je moet de hoofdzaak wel starten binnen de termijn die de voorzieningenrechter bepaalt, ten minste acht dagen na het beslag, anders vervalt het beslag (artikel 700 lid 3 Rv).
Hoe krijg je een beslag op je IP-adressen opgeheven?
Met een kort geding bij de voorzieningenrechter. Hij heft het beslag op als de vordering summierlijk ondeugdelijk is, het beslag onnodig is of je voldoende zekerheid stelt, bijvoorbeeld met een bankgarantie (artikel 705 lid 2 Rv).