Heb je een paard verkocht en wil de koper het terugbrengen, dan hoef je daar niet zomaar in mee te gaan. De koper kan de koop alleen ontbinden als het paard bij aflevering niet aan de overeenkomst beantwoordde en hij op tijd heeft geklaagd. Als advocaat bij MAAK Advocaten in Amsterdam beoordeel ik de klacht en stel ik je reactie op de ingebrekestelling op.
Een advocatenbrief van de koper geeft onrust. Een goede reactie begint bij de regels; het overzicht staat op onze pagina over hippisch recht.
Moet je een verkocht paard terugnemen?
Alleen als de koper daar een juridische grond voor heeft. Spijt, of een combinatie van ruiter en paard die niet klikt, is op zichzelf geen grond. De koper moet een gebrek bij aflevering aantonen, bij een consumentenkoop geholpen door een bewijsvermoeden.
Het paard moet de eigenschappen hebben die de koper op grond van de overeenkomst mocht verwachten, mede gelet op de aard van het paard en wat jij erover hebt gezegd (artikel 7:17 lid 2 BW). Een paard is geen zaak, maar de regels over zaken gelden in beginsel ook voor dieren (artikel 3:2a BW).
Eén uitzondering op “spijt is geen grond”: verkoop je als bedrijf aan een consument op afstand, via een georganiseerd systeem zoals een webshop, of buiten je verkoopruimte, dan kan de koper in beginsel binnen veertien dagen na ontvangst zonder opgave van redenen ontbinden (artikel 6:230o BW).
Is de verkoop van je paard een consumentenkoop?
Ja, als jij als handelaar, stal of beroepsruiter verkoopt aan een particulier die het paard voor zichzelf koopt. Verkoop je zelf als particulier, dan is het geen consumentenkoop. Dat onderscheid bepaalt je positie bij bijna elke klacht.
Een consumentenkoop is de koop van een roerende zaak door een verkoper die handelt in het kader van zijn bedrijf of beroep, aan een natuurlijk persoon die handelt buiten zijn bedrijf of beroep (artikel 7:5 lid 1 onder a BW). Verkoopt een handelaar jouw paard als gevolmachtigde, dan geldt de koop ook als consumentenkoop, tenzij de koper wist dat jij geen beroepsverkoper bent (artikel 7:5 lid 2 BW).
| Jij verkoopt als particulier | Jij verkoopt als bedrijf aan een particulier | |
|---|---|---|
| Bewijs non-conformiteit | koper bewijst (art. 150 Rv) | vermoeden bij afwijking binnen één jaar (art. 7:18a lid 2 BW) |
| Klachttermijn | binnen bekwame tijd (art. 7:23 lid 1 BW) | binnen bekwame tijd; twee maanden is tijdig (art. 7:23 lid 1 BW) |
| Exoneratie | in beginsel mogelijk | niet ten nadele van de koper (art. 7:6 lid 1 BW) |
| Ontbinding | bij tekortkoming en verzuim, niet bij geringe betekenis (art. 6:265 BW) | eerst herstel of vervanging, behalve in de gevallen van art. 7:22 lid 5 BW |
Verkoop je als bedrijf aan een bedrijf in een ander land, dan kan het Weens Koopverdrag gelden; zie ons artikel over een paard kopen in het buitenland.
Wat moet de koper bewijzen?
De koper moet bewijzen dat het paard bij aflevering een gebrek had. Bij een consumentenkoop wordt dat vermoed als de afwijking zich binnen één jaar na aflevering openbaart, tenzij jij anders aantoont of de aard van het paard of van de afwijking zich daartegen verzet.
Buiten de consumentenkoop geldt de hoofdregel: wie zich op de rechtsgevolgen van feiten beroept, bewijst die (artikel 150 Rv). Bij een consumentenkoop draait het vermoeden de bewijslast om (artikel 7:18a lid 2 BW). De Europese richtlijn liet lidstaten toe levende dieren uit te zonderen (artikel 3 lid 5 Richtlijn 2019/771); Nederland deed dat niet, en een wetsvoorstel voor zes maanden is in 2025 verworpen (Kamerstuk 36 163). Ook voor een paard geldt dus één jaar.
Een blessure kan na aflevering zijn ontstaan, en gedrag kan veranderen door een nieuwe stal of ruiter. Onderbouw je verweer met:
- de aankoopkeuring en eventuele röntgenfoto’s van vóór de levering;
- trainings- en wedstrijdgegevens en video’s van vlak voor de verkoop;
- verklaringen van je dierenarts, hoefsmid of ruiter.
Hoe een keuring als bewijs werkt en wanneer de keurende dierenarts aansprakelijk is, lees je in ons artikel over de aankoopkeuring van een paard.
Heeft de koper op tijd geklaagd?
De koper moet binnen bekwame tijd klagen nadat hij het gebrek ontdekte of redelijkerwijs had moeten ontdekken. Klaagt hij te laat, dan kan hij zich niet meer op het gebrek beroepen. Bij een consumentenkoop is een klacht binnen twee maanden na ontdekking tijdig.
Dat staat in artikel 7:23 lid 1 BW. Let op: ontbreekt een eigenschap die jij hebt toegezegd, of gaat het om feiten die je kende of behoorde te kennen maar niet hebt gemeld, dan begint de termijn pas bij de werkelijke ontdekking. Hetzelfde geldt altijd bij een consumentenkoop. Meer over de klachtplicht in het algemeen lees je bij klachtplicht bij een gebrekkige koopovereenkomst.
Werkt je exoneratie of “verkocht zoals gezien en gekeurd”?
Tussen particulieren of tussen bedrijven in beginsel wel, binnen de grenzen van redelijkheid en billijkheid. Bij een consumentenkoop kun je de rechten van de koper niet beperken of uitsluiten. Wat wél werkt: een bekend gebrek uitdrukkelijk melden.
Bij een consumentenkoop kan van de regels over non-conformiteit niet ten nadele van de koper worden afgeweken (artikel 7:6 lid 1 BW). Buiten de consumentenkoop geldt een exoneratie niet voor zover een beroep erop naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid onaanvaardbaar is (artikel 6:248 lid 2 BW); staat zij in algemene voorwaarden, dan kan zij vernietigbaar zijn (artikel 6:233 BW).
Meld je een afwijking, zoals een röntgenbevinding, dan kan de koper zich daar later in beginsel niet op beroepen (artikel 7:17 lid 5 BW). Bij een consumentenkoop moet de koper uitdrukkelijk zijn ingelicht en de afwijking uitdrukkelijk en afzonderlijk hebben aanvaard (artikel 7:18 lid 6 BW). Verzwijg je een bekend gebrek, dan loop je bovendien het risico dat de koper de koop vernietigt wegens bedrog of dwaling (artikelen 3:44 en 6:228 BW); zie de onderzoeksplicht bij de koop van een paard.
Heb je een klacht of ingebrekestelling van een koper ontvangen? Laat je reactie toetsen door onze advocaat hippisch recht voordat de termijn in de brief verstrijkt.
Hoe reageer je op een ingebrekestelling?
Reageer binnen de gestelde termijn, schriftelijk en zakelijk. Erken niets wat je niet kunt overzien, maar weiger ook niet bij voorbaat: een duidelijke weigering kan je direct in verzuim brengen. Bied waar het kan onderzoek of herstel aan.
Een ingebrekestelling is een schriftelijke aanmaning met een redelijke termijn voor nakoming (artikel 6:82 lid 1 BW). Verzuim treedt zonder ingebrekestelling in als de koper uit jouw mededeling moet afleiden dat je zult tekortschieten (artikel 6:83 onder c BW). Zo pak je het aan:
- Noteer de data: aflevering, eerste melding, brief en termijn.
- Vraag om onderbouwing: dierenartsverslagen en beelden. Een partij bij een rechtsbetrekking heeft bij voldoende belang recht op afschrift van gegevens daarover (artikel 194 lid 1 Rv).
- Verzamel je eigen bewijs van de toestand bij aflevering.
- Bied onderzoek door een onafhankelijke dierenarts aan. Bij een consumentenkoop kan de koper eerst herstel of vervanging eisen (artikel 7:21 BW); ontbinding of prijsvermindering komt in beginsel pas daarna (artikel 7:22 lid 2 BW).
Wat gebeurt er als de koop wordt ontbonden?
Na ontbinding draai je de koop terug: de koper geeft het paard terug en jij betaalt de koopprijs terug. Bij een consumentenkoop gebeurt het terugsturen op jouw kosten en betaal je terug bij ontvangst van het paard.
Ontbinding bevrijdt partijen van hun verplichtingen; wat al is gepresteerd, moet ongedaan worden gemaakt (artikel 6:271 BW). Bij een consumentenkoop zendt de koper het paard op jouw kosten terug en betaal je de prijs terug bij ontvangst (artikel 7:22 lid 7 BW). Kan het paard niet meer terug, bijvoorbeeld door overlijden, dan treedt een vergoeding naar de waarde in de plaats (artikel 6:272 BW). Daarnaast kan de koper schadevergoeding vorderen als de tekortkoming jou valt toe te rekenen (artikel 6:74 BW).
Wanneer verjaart de vordering van de koper?
Vorderingen en verweren op grond van non-conformiteit verjaren twee jaar na de klacht van de koper. De termijn loopt niet zolang de koper zijn rechten niet kan uitoefenen door opzet van de verkoper.
Dat volgt uit artikel 7:23 lid 2 en 3 BW. Ook daarna kan de koper prijsvermindering of schadevergoeding nog tegenwerpen aan jouw vordering tot betaling van de koopprijs.
Praktijkvoorbeeld: koper klaagt na vijf maanden over kreupelheid
Stel: een stal in Gelderland verkoopt een dressuurpaard van acht jaar aan een amateurruiter uit Gent. Het paard is vooraf klinisch en röntgenologisch gekeurd, op verzoek van de koper. Vijf maanden later meldt de koper kreupelheid en eist binnen veertien dagen terugname en terugbetaling. De stal richt zich niet op Belgische kopers, dus geldt Nederlands recht (artikel 4 lid 1 onder a en 6 lid 1 Rome I-Verordening).
Het is een consumentenkoop, dus wordt vermoed dat het gebrek er bij aflevering al was (artikel 7:18a lid 2 BW). De stal vraagt de verslagen op, legt keuringsfoto’s en trainingsvideo’s ernaast en biedt onafhankelijk onderzoek aan. Toont zij aan dat de kreupelheid een verse blessure is, dan is het vermoeden mogelijk weerlegd.
Dit is een hypothetisch voorbeeld ter illustratie, geen echte zaak.
Wanneer schakel je een advocaat in als verkoper?
Zodra er een schriftelijke klacht of ingebrekestelling ligt, vóórdat je inhoudelijk reageert. Een onhandige eerste reactie kan je in verzuim brengen (artikel 6:83 onder c BW) of iets erkennen wat je niet meer terugdraait.
Ik lees eerst het koopcontract, de keuring en de klacht naast elkaar. Daarna weet je of de koper een punt heeft en hoe sterk dat is. Is dat zo, dan zoek ik een oplossing die je relatie en je naam in de paardenwereld heel laat. Is dat niet zo, dan zeg ik dat ook duidelijk namens je.
Hoe helpen wij je als verkoper van een paard?
Wij nemen de correspondentie met de koper of zijn advocaat van je over, zodat jij verder kunt met je bedrijf of je volgende paard:
- Klacht, contract, keuring en termijnen beoordelen.
- Een zakelijke reactie op de ingebrekestelling opstellen, met een voorstel voor onderzoek of oplossing.
- Onderhandelen en, als het moet, je verdedigen in een procedure.
Wij procederen voor cliënten in heel Nederland, in eerste aanleg en in hoger beroep. Wil je klachten in de toekomst voorkomen, lees dan wat in een koopcontract voor een paard hoort.
Veelgestelde vragen over een paard verkopen en een klagende koper
Kan een koper een paard zomaar terugbrengen?
Nee. De koper moet aantonen dat het paard bij aflevering niet aan de overeenkomst beantwoordde (artikel 7:17 BW) en op tijd hebben geklaagd (artikel 7:23 lid 1 BW). Alleen bij een consumentenkoop op afstand of buiten de verkoopruimte kan hij in beginsel binnen veertien dagen zonder reden ontbinden (artikel 6:230o BW).
Hoe lang zit ik als verkoper vast aan een verkocht paard?
Er is geen vaste garantietermijn. Bij een consumentenkoop geldt het bewijsvermoeden één jaar na aflevering (artikel 7:18a lid 2 BW). Daarna moet de koper het gebrek bij aflevering bewijzen. Vorderingen verjaren twee jaar na de klacht (artikel 7:23 lid 2 BW).
Mag ik als particuliere verkoper elke garantie uitsluiten?
In beginsel wel, want een koop tussen particulieren is geen consumentenkoop (artikel 7:5 lid 1 BW). Een beroep op het beding kan wel onaanvaardbaar zijn (artikel 6:248 lid 2 BW), bijvoorbeeld bij een verzwegen bekend gebrek.
Moet ik reageren op een ingebrekestelling van de koper?
Ja, binnen de gestelde termijn. Weiger niet bij voorbaat: uit een duidelijke weigering kan verzuim volgen (artikel 6:83 onder c BW). Vraag om de onderbouwing en bied onafhankelijk onderzoek aan.
Primaire bronnen
- Burgerlijk Wetboek Boek 3: artikel 3:2a, 3:44
- Burgerlijk Wetboek Boek 6: artikel 6:74, 6:82, 6:83, 6:228, 6:230o, 6:233, 6:248, 6:265, 6:271, 6:272
- Burgerlijk Wetboek Boek 7: artikel 7:5, 7:6, 7:17, 7:18, 7:18a, 7:21, 7:22, 7:23
- Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering: artikel 150, 194
- Rome I-Verordening (EG) nr. 593/2008, artikel 4 en 6; Richtlijn (EU) 2019/771, artikel 3
Wil de koper van je paard de koop terugdraaien? Leg de brief aan mij voor voordat de termijn verstrijkt: bel 020 210 31 38 of mail naar . — Faranaz Ishak
