Gaat je jachtwerf failliet terwijl je boot nog in aanbouw is, dan hangt je positie af van de eigendom van het casco, je betalingen en je zekerheden. Is het contract door geen van beide partijen volledig nagekomen, dan kun je de curator schriftelijk een termijn stellen om te kiezen (artikel 37 Faillissementswet). Bij MAAK Advocaten in Amsterdam helpen we eigenaren, ook uit het buitenland, bepalen wat ze eerst doen.
In het kort
- Wie eigenaar is van het casco, volgt uit het bouwcontract en uit de regels over zaaksvorming en levering (artikel 5:16, artikel 3:84 BW).
- Verklaart de curator zich niet bereid binnen de redelijke termijn die jij hem schriftelijk stelt, dan verliest hij het recht nakoming te vorderen (artikel 37 Fw).
- Zonder pand, hypotheek of voorrecht deelt een terugbetalingsvordering mee met andere vorderingen; je dient haar in bij de curator (artikel 3:277 BW, artikel 110 Fw).
- Laat een Nederlandse advocaat de eigendomsstukken en een eventuele garantie lezen voordat je betaalt of tekent.
Deze pagina gaat dieper dan onze gids over het bouwcontract voor een jacht bij een Nederlandse werf; zie ook de pagina over een yachting advocaat. We gaan uit van een Nederlandse werf in een Nederlands faillissement, een contract naar Nederlands recht en een opdrachtgever die via een vennootschap contracteert. Consumenten en buitenlandse insolventieprocedures laten we buiten beschouwing. BW is het Burgerlijk Wetboek, Fw de Faillissementswet.
Maakt je boot deel uit van de boedel van de failliete werf?
Alleen als de werf nog eigenaar is. Het faillissement omvat het gehele vermogen van de werf ten tijde van de faillietverklaring (artikel 20 Fw). Een casco dat eerder geldig aan jou is geleverd, valt daarbuiten, al kan de curator die overdracht aantasten.
Eigendom kan volgen uit de regels over het vormen van een nieuwe zaak: wie uit zijn eigen roerende zaken een nieuwe zaak vormt, wordt daarvan eigenaar (artikel 5:16 lid 1 BW). Een contract kan anders bepalen, dus de eigendom beoordeel je aan de hand van jouw stukken.
Een niet-teboekgesteld casco dat op de werf blijft, kan het vermoeden wekken dat de werf het voor zichzelf houdt (artikel 3:109 en 3:119 lid 1 BW). In een zaak uit 2021 moest de partij die zich op overdracht beriep dat vermoeden weerleggen (ECLI:NL:GHARL:2021:9564, r.o. 5.4).
Voor overdracht aan jou is een levering nodig krachtens een geldige titel, verricht door iemand die over het casco mag beschikken (artikel 3:84 lid 1 BW). Bij een niet-teboekgesteld roerend goed betekent dat bezitsverschaffing. Je wordt in staat gesteld de macht over het casco uit te oefenen, bijvoorbeeld met sleutels of scheepsdocumenten. Of beide partijen verklaren dat de werf het casco voortaan voor jou houdt (artikel 3:90, 3:114 en 3:115 BW; ECLI:NL:GHARL:2025:1675, r.o. 3.4 en 3.5).
Een zeeschip in aanbouw kan in Nederland worden teboekgesteld (artikel 8:194 lid 1 BW), maar de inschrijving brengt de eigendom niet zelf over (arrest uit 2021, r.o. 5.5). Is het schip in aanbouw eenmaal teboekgesteld, dan vraagt overdracht een notariële akte en inschrijving in de registers (artikel 3:89 lid 1 en 4 BW).
De curator kan ook late overdrachten aantasten. In de zaak uit 2021 kocht een leverancier kort voor het faillissement een gedeeltelijk afgebouwd casco en verrekende een deel van de prijs met haar facturen. Zij werd eigenaar, maar het beroep van de curator op artikel 42 Fw slaagde (r.o. 5.2 tot en met 5.5, 5.9 tot en met 5.16 en 6).
In één zaak oordeelde het hof Amsterdam dat een curator een afgebouwd, teboekgesteld schip niet kon opeisen van een koper. Een gelieerde vennootschap had het schip aan hem verkocht en in bezit gegeven, met medeweten en goedvinden van de eigenaar of althans met diens latere instemming. De eigendom was bij gebrek aan een notariële akte niet overgegaan (ECLI:NL:GHAMS:2025:2452, r.o. 6.5 tot en met 6.10). De advocaat-generaal bij de Hoge Raad concludeerde op 16 oktober 2026 tot vernietiging van dat arrest en verwijzing (ECLI:NL:PHR:2026:991). Stand 20 november 2026: een arrest van de Hoge Raad hebben we niet gevonden.
Let op: Biedt de werf je aan het casco te “leveren”, of vraagt ze extra geld tegen een addendum? De curator kan een onverplichte rechtshandeling vernietigen als de werf wist of behoorde te weten dat schuldeisers worden benadeeld. Bij een rechtshandeling anders dan om niet geldt dat ook voor jou (artikel 42 lid 1 en 2 Fw). Laat een Nederlandse advocaat de stukken eerst lezen.
Wat gebeurt er met het bouwcontract als de werf failliet gaat?
Dat hangt af van wat de curator kiest. Is het contract door beide partijen niet volledig nagekomen, dan kun je hem schriftelijk een redelijke termijn stellen om te verklaren of hij het nakomt (artikel 37 lid 1 Fw).
De curator beheert en vereffent de boedel van de werf vanaf de faillietverklaring (artikel 23 en 68 lid 1 Fw). Verklaart hij zich niet tijdig bereid, dan verliest hij het recht nakoming van jou te vorderen. Verklaart hij zich wel bereid, dan moet hij zekerheid stellen voor die nakoming (artikel 37 lid 1 en 2).
Je kunt ook zelf ontbinden. Een tekortkoming geeft die bevoegdheid, tenzij ze gezien haar bijzondere aard of geringe betekenis de ontbinding niet rechtvaardigt, en bij mogelijke nakoming pas als de werf in verzuim is (artikel 6:265 BW). Ontbinding bevrijdt partijen van de daardoor getroffen verbintenissen en leidt tot ongedaanmaking van de reeds door beide partijen ontvangen prestaties (artikel 6:271). Bij aanneming van werk (artikel 7:750 BW) mag de opdrachtgever te allen tijde opzeggen. Hij betaalt dan de prijs min de besparingen van de aannemer, tegen aflevering van het reeds voltooide werk (artikel 7:764). Zie ook beëindigen van een aannemingsovereenkomst.
In het tussenarrest van 18 maart 2025 (ECLI:NL:GHARL:2025:1675) stelde een opdrachtgever uit Duitsland dat een Nederlandse jachtwerf drie onvoltooide schepen vóór haar faillissement aan hem had geleverd. Hij had het contract stilzwijgend opgezegd en was niet meer verschuldigd dan hij al had betaald. Zou dat komen vast te staan, dan was de afleveringsverplichting uit artikel 7:764 lid 2 BW een geldige titel (r.o. 3.14). Een beroep op artikel 42 Fw verhield zich daar niet goed mee (r.o. 3.19). Het hof liet hem bewijs leveren (r.o. 3.17 en 4.1).
Moet je blijven betalen aan een werf die in de problemen zit?
Alleen voor zover het contract en de feiten dat vereisen. Wie als eerste moet presteren, mag opschorten als na het sluiten van de overeenkomst bekend geworden omstandigheden hem goede grond geven te vrezen dat de werf niet zal nakomen (artikel 6:263 lid 1 BW).
Komt de werf haar verbintenis niet na, dan mag je jouw tegenprestatie opschorten. Is de nakoming slechts gedeeltelijk of niet behoorlijk, of wordt dat alleen gevreesd? Dan mag je alleen opschorten voor zover de tekortkoming dat rechtvaardigt (artikel 6:262 lid 1 en 2 en 6:263 lid 2 BW). Stelt de werf zekerheid, dan komt je opschorting daardoor niet te vervallen (artikel 6:264, dat artikel 6:55 uitsluit). Zie ook onze pagina over opschorting van een betaling.
Let op: Houd je een termijn achter omdat de werf wankel lijkt? Bij gedeeltelijke of niet behoorlijke nakoming mag je alleen opschorten voor zover de tekortkoming dat rechtvaardigt (artikel 6:262 lid 2 BW), en je contract kan extra voorwaarden stellen. Laat een Nederlandse advocaat meelezen voordat je stopt met betalen.
Zit je werf in de problemen of is ze al failliet? Stuur contract, betalingsoverzicht en garantie via de pagina van onze yachting advocaat, of neem contact op met Remko Roosjen bij MAAK Advocaten in Amsterdam.
Wat gebeurt er met je vooruitbetalingen en een eventuele garantie?
Heb je geen pand, hypotheek of voorrecht, dan deelt je terugbetalingsvordering mee met de vorderingen van de andere schuldeisers en wordt ze naar evenredigheid voldaan uit de netto-opbrengst (artikel 3:277 lid 1 BW).
Een pand- of hypotheekhouder kan zijn recht uitoefenen alsof er geen faillissement was (artikel 57 lid 1 Fw). Een eigenaar kan zijn zaak opeisen van ieder die haar zonder recht houdt (artikel 5:2 BW). De rechter-commissaris, of de rechtbank bij de faillietverklaring, kan echter een afkoelingsperiode van ten hoogste twee maanden afkondigen. De rechter-commissaris kan die eenmaal verlengen met ten hoogste twee maanden. Dan kunnen derden, boedelschuldeisers uitgezonderd, alleen met zijn machtiging verhaal nemen op boedelgoederen of goederen opeisen die zich in de macht van de werf of de curator bevinden (artikel 63a lid 1 en 4 Fw).
Een bank- of terugbetalingsgarantie wordt gegeven door een derde, zoals een bank. Of ze losstaat van het bouwcontract en wat je wanneer en met welke stukken kunt opeisen, hangt af van de tekst en het toepasselijke recht. Kijk of je er een hebt en welke termijnbetalingen ze dekt; zie ook de pagina over de bankgarantie in een zakelijk contract.
Let op: Noemt je terugbetalingsgarantie een termijn of stukken waarmee je een beroep moet doen? De tekst en het toepasselijke recht bepalen wat de garantiegever betaalt en wanneer. Laat een Nederlandse advocaat de garantie lezen voordat je de volgende termijn betaalt, niet pas na de faillietverklaring.
Hoe dien je je vordering in bij de curator?
Je overlegt aan de curator een rekening of schriftelijke verklaring met de aard en het bedrag van je vordering. Voeg de bewijsstukken toe en geef op of je aanspraak maakt op voorrecht, pand, hypotheek of retentierecht (artikel 110 lid 1 Fw).
Dien in uiterlijk veertien dagen vóór de eerste verificatievergadering, tenzij de rechter-commissaris anders bepaalt. Een later ingediende vordering wordt niet voor verificatie in behandeling genomen (artikel 127 lid 1 en 3).
Zet elke betaling bij de bijbehorende bouwtermijn en voeg contract en betaalbewijzen toe. Zie ook de pagina over de faillissementsprocedure naar Nederlands recht.
Mag de werf of een andere schuldeiser je boot vasthouden?
De werf of een andere schuldeiser die je boot onder zich heeft, kan alleen retentierecht inroepen in de gevallen die de wet aanwijst (artikel 3:290 BW). Dat is de bevoegdheid de afgifte aan zijn schuldenaar op te schorten tot de vordering is voldaan.
Zie de pagina over een werf die je boot vasthoudt. In de zaak uit 2025 had een schuldeiser een van de onvoltooide schepen onder zich. Hij stemde in met vrijgave als de opdrachtgever het openstaande saldo voor de werkzaamheden aan dat schip betaalde (r.o. 2.16). Of de curator het eigen recht van de werf tegen jou kan inroepen, beoordelen we aan de hand van jouw stukken. Algemene regels: retentierecht.
En als de werf surseance van betaling aanvraagt in plaats van faillissement?
Surseance van betaling is een door de rechtbank verleend uitstel van betaling en geen faillissement. Een schuldenaar die voorziet dat hij zijn opeisbare schulden niet zal kunnen blijven betalen, kan het aanvragen (artikel 214 lid 1 Fw).
Tijdens de surseance heeft de werf voor daden van beheer of beschikking de medewerking, machtiging of bijstand van haar bewindvoerders nodig (artikel 228 lid 1 Fw). Ze kan niet worden gedwongen de meeste eerdere schulden zonder voorrang te betalen; die worden alleen aan alle schuldeisers gezamenlijk, naar evenredigheid, voldaan (artikel 230 lid 1 en 233). De rechtbank kan het verzoek afwijzen en de werf in dezelfde beschikking failliet verklaren (artikel 218 lid 5 Fw).
Voorbeeld: een motorjacht dat half af is als de werf omvalt
Stel: een eigenaar heeft vier van de acht termijnen voor een motorjacht betaald als de Nederlandse werf failliet wordt verklaard. Het casco is niet teboekgesteld, staat nog op de werf, het contract zwijgt over de eigendom en een garantie dekt drie termijnen. Dit is een illustratie.
Het casco kan het vermoeden wekken van de werf te zijn (artikel 3:109 en 3:119 lid 1 BW), dus de eigenaar zou een geldige levering moeten aantonen. Hij overweegt de curator een termijn te stellen (artikel 37 Fw), leest de garantie en dient de termijnbetaling die ze niet dekt tijdig in (artikel 127 Fw).
Wanneer schakel je een advocaat in en wat zijn de eerste stappen?
Zodra de financiële positie van de werf twijfelachtig wordt, vóór je nog een termijn betaalt of een overdracht tekent. Eigendom, een beroep op een garantie en de uiterste indieningsdag (artikel 127 Fw) vragen elk een beoordeling van jouw stukken.
- Verzamel het contract, het bewijs van elke betaling, een eventuele garantie en alle eigendoms- of registerstukken.
- Zoek uit wie het casco, de onderdelen en de apparatuur die je zelf leverde onder zich heeft.
- Lees in de garantie de termijn en de stukken die voor een beroep nodig zijn.
- Betaal geen nieuwe termijn en teken geen nieuw stuk voordat een Nederlandse advocaat ze heeft gelezen.
- Leg je contractuele positie en je vordering schriftelijk aan de curator voor.
Wat doen wij als een werf failliet gaat?
Wij lezen het contract en de eigendoms- en zekerheidsstukken, schrijven de curator aan, dienen je vordering in en procederen waar nodig in eerste aanleg en in hoger beroep. Bij MAAK Advocaten in Amsterdam kunnen we dat ook doen voor eigenaren in het buitenland.
Veelgestelde vragen
Maakt het faillissement van de werf een einde aan mijn bouwcontract voor een boot?
Artikel 37 van de Faillissementswet beëindigt de overeenkomst niet. Zijn beide partijen nog niet volledig nagekomen, dan kun je de curator een redelijke termijn schriftelijk stellen om te verklaren of hij nakomt; doet hij dat niet, dan verliest hij het recht nakoming te vorderen. Je kunt ook ontbinden op grond van artikel 6:265 van het Burgerlijk Wetboek.
Wie is eigenaar van een boot in aanbouw als de werf failliet gaat?
Dat hangt af van wie eigenaar van het casco is en of een overdracht aan jou vóór de faillietverklaring geldig was (artikel 3:84 van het Burgerlijk Wetboek). Is de werf nog eigenaar, dan valt het casco in de boedel van de werf (artikel 20 van de Faillissementswet).
Kan ik mijn vooruitbetalingen terugkrijgen van een failliete werf?
Je kunt een vordering indienen bij de curator, en een garantie kan een tweede route bieden als je die hebt. Zonder zekerheid of voorrang deelt een terugbetalingsvordering mee met de andere vorderingen en wordt ze naar evenredigheid voldaan (artikel 3:277 lid 1 van het Burgerlijk Wetboek). Niemand kan vooraf zeggen hoeveel de boedel uitkeert.
Is surseance van betaling hetzelfde als faillissement?
Surseance is geen faillissement: de werf blijft bestaan, maar heeft voor daden van beheer of beschikking de medewerking, machtiging of bijstand van haar bewindvoerders nodig (artikel 228 lid 1 van de Faillissementswet), en kan de meeste eerdere schulden zonder voorrang niet afdwingen (artikel 230 lid 1). De rechtbank kan de werf alsnog failliet verklaren (artikel 218 lid 5).
Wanneer schakel ik een advocaat in bij een werf in problemen?
Voordat je nog een termijn betaalt, een overdrachtsaddendum tekent of de werf of de curator een bericht stuurt. Of je eigenaar van het casco bent, of een garantie kan worden ingeroepen en welke termijn geldt, vraagt een beoordeling van jouw stukken. Wij beoordelen dat en treden op in eerste aanleg en in hoger beroep.
Primaire bronnen
- Faillissementswet, artikel 20, 23, 37, 42, 57, 63a, 68, 110, 127, 214, 218, 228, 230, 233: boedel, wederkerige overeenkomsten, vernietiging van rechtshandelingen, vorderingen, surseance van betaling
- Burgerlijk Wetboek Boek 3, artikel 84, 89, 90, 109, 114, 115, 119, 277, 290: levering, bezitsvermoedens, rangorde van schuldeisers, retentierecht
- Burgerlijk Wetboek Boek 5, artikel 2, 16: opeisen van een zaak, vormen van een nieuwe zaak
- Burgerlijk Wetboek Boek 6, artikel 55, 262, 263, 264, 265, 271: opschorting, ontbinding, ongedaanmaking
- Burgerlijk Wetboek Boek 7, artikel 750, 764: aanneming van werk, opzegging door de opdrachtgever
- Burgerlijk Wetboek Boek 8, artikel 194: teboekstelling van een schip in aanbouw
- Gerechtshof Amsterdam 16 september 2025, ECLI:NL:GHAMS:2025:2452: teboekgesteld schip verkocht en in bezit gegeven zonder akte; curator kan het niet opeisen van de koper
- Advocaat-generaal bij de Hoge Raad 16 oktober 2026, ECLI:NL:PHR:2026:991: conclusie die strekt tot vernietiging van dat arrest en verwijzing
- Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden 18 maart 2025, ECLI:NL:GHARL:2025:1675: onvoltooide schepen, levering vóór het faillissement, tussenarrest
- Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden 12 oktober 2021, ECLI:NL:GHARL:2021:9564: gedeeltelijk afgebouwd casco gekocht vóór het faillissement, vernietiging op grond van artikel 42 Fw
Zit je jachtwerf in de problemen of is ze al failliet? Stuur het contract, je betalingen en een eventuele garantie via onze pagina voor een yachting advocaat, bel +31 (0)20 210 31 38 of neem contact op met Remko Roosjen.